Europa bereikt akkoord over bijkomende garanties voor tarievendeal met Verenigde Staten
Na maanden van stevige onderhandelingen in het Europees Parlement en gesprekken met de Commissie en de Raad, hebben onderhandelaars van de drie instellingen afgelopen nacht een akkoord bereikt over de uitvoering van het tarievenakkoord met de Verenigde Staten. Het wordt een tijdelijk akkoord met bijkomende garanties voor de Europese Unie en de Europese industrie. “We hebben een stevig gevecht geleverd om de belangen van Europese werknemers en bedrijven te beschermen,” zegt Europees Parlementslid Kathleen Van Brempt (Vooruit), ondervoorzitter van de Commissie Internationale Handel.
In de zomer van 2025 sloot de Europese Commissie in het Schotse Turnberry een akkoord met de Verenigde Staten over de wederkerige tarieven die president Trump op Liberation Day had aangekondigd. In ruil voor een maximaal invoertarief van 15% voor Europese goederen zou de Europese Unie haar tarieven voor Amerikaanse industriële goederen verlagen tot nul en de toegang tot de Europese markt voor bepaalde producten vergemakkelijken. "Wij waren van bij de start bijzonder kritisch over dat akkoord, ” zegt Van Brempt. “Het gaat om een ongelijke en ongebalanceerde deal op basis van een illegale tarievenpolitiek waarbij Trump niet alleen Amerikaanse, maar ook internationale handelsregels naast zich neerlegt. De uitspraken van het Amerikaanse Hooggerechtshof en de Amerikaanse Rechtbank voor Internationale Handel bewijzen dat ook.”
Toch werd besloten om verder te werken op basis van het tarievenakkoord. “Niemand wint bij een handelsoorlog. Europese bedrijven en werknemers hebben nood aan zekerheid en stabiliteit. Door een akkoord met de VS te sluiten, vermijden we een verdere escalatie en beschermen we de Europese Unie van de grillen van Trump,” legt Van Brempt uit. "Maar dan wilden we ook bijkomende garanties die garanderen dat de Verenigde Staten dit akkoord respecteren en die de Europese Unie de mogelijkheid geven om te reageren indien dat niet het geval is.”
Tijdelijk akkoord
Na maandenlange onderhandelingen, eerst in het Europees Parlement en vervolgens met de Europese Commissie en de Europese lidstaten, zijn de sociaaldemocraten er ook in geslaagd die garanties aan het akkoord toe te voegen. “We hebben daar stevig voor moeten vechten,” benadrukt Van Brempt. Zowel de Commissie, de lidstaten, als de grootste fractie van het Europees Parlement (de Europese Volkspartij) wilden absoluut van geen bijkomende bescherming weten en bleven druk uitoefenen om het tarievenakkoord goed te keuren zonder aanpassingen. "Ze zijn allemaal bang voor Trump en zijn dreigementen. Wij zijn – samen met de collega’s in de liberale en groene fractie - de enigen die opkomen voor de belangen van de Europese werknemers en bedrijven en weerwerk durven bieden tegen Trump.”
Die aanpassingen worden, na het akkoord van afgelopen nacht, alsnog aan de deal toegevoegd. Zo komt er een duidelijke einddatum voor het huidige akkoord. De Europese toezeggingen vervallen automatisch op 31 december 2029. “Trump en zijn tarievenpolitiek zijn niet het nieuwe normaal. Net zoals het presidentschap van Trump is ook dit akkoord eindig,” zegt Kathleen Van Brempt. “Voor een nieuw akkoord zal een volgende Amerikaanse regering opnieuw met ons aan tafel moeten komen zitten. Zo vermijden we dat de Europese Unie zich vastrijdt in een onevenwichtige en oneerlijke handelsrelatie met de Verenigde Staten.”
Maximaal 15%
Het afgesproken tarief van 15% is het absolute maximum. Als Trump besluit om bepaalde tarieven toch op te trekken boven dat plafond van 15%, dan kan de Europese Unie het akkoord volledig of gedeeltelijk opzeggen. “De opschortingsclausule kan ook worden geactiveerd wanneer de Verenigde Staten de doelstellingen van het akkoord ondermijnen of Europese bedrijven die actief zijn in de Verenigde Staten of op de Amerikaanse markt discrimineren. Zowel de Commissie, het Parlement, als de Europese lidstaten kunnen het onderzoek daarvoor initiëren,” legt Van Brempt uit. “Wij wilden er, na de herhaaldelijke dreigementen van Trump tegen Groenland, ook voor zorgen dat Europa het akkoord zou kunnen schorsen bij dreigementen tegen de veiligheid of de territoriale integriteit van de Europese lidstaten. Maar daarvoor was geen steun bij de lidstaten of de Commissie.”
Voor de Europese staal- en aluminiumindustrie, die vandaag lijdt onder een zwaarder tarief van 25% tot zelfs 50%, komen er wel bijkomende garanties. “We eisen dat de Verenigde Staten hun staal- en aluminiumtarieven aanpassen naar de afgesproken 15%,” zegt Van Brempt. Recent nog had Trump een herziening van een deel van de tarieven voor staal, aluminium en afgeleide producten aangekondigd. Voor sommige producten werd het tarief gehalveerd van 50% naar 25%, maar door een aanpassing in de berekeningsmethode bleek het te gaan om een verdoken tariefverhoging. “Dat is onaanvaardbaar. We geven de Verenigde Staten tot eind 2026 om de afspraak te respecteren. Doen ze dat niet, dan draaien ook wij onze tariefverlaging terug.” De Europese Commissie moet ten laatste op 1 december 2026 daarover verslag uitbrengen aan het Europees Parlement.
Van Brempt verdedigt de uitkomst. “We zijn er wel in geslaagd om de noodzakelijke garanties toe te voegen en meer stabiliteit en zekerheid te bieden tegenover de roekeloze tarievenpolitiek van Trump,” zegt het Europarlementslid. “We hebben onze verantwoordelijkheid genomen. Niet door blind akkoord te gaan met een slechte deal, en niet door te buigen voor druk en dreigementen vanuit de Verenigde Staten, maar door de belangen van Europese werknemers en Europese bedrijven te verdedigen.”
De Europese lidstaten en het Europees Parlement moeten hun akkoord nu finaal goedkeuren. Het Parlement zal daarover stemmen tijdens de plenaire vergadering van volgende maand.