Jezelf zijn is een recht. Maar slachtoffers verdienen meer dan goede intenties.

De Europese Commissie zet vandaag een stap richting een verbod op conversietherapieën in heel Europa. Ze beveelt lidstaten aan werk te maken van een ban op conversietherapie. “Een duidelijke boodschap, maar het moet meer zijn dan een vrijblijvende oproep,” reageert Europees Parlementslid Kathleen Van Brempt (Vooruit). “Slachtoffers van deze barbaarse praktijken verdienen meer dan goede intenties.”

De uitspraak van de Commissie komt er als reactie op een Europees burgerinitiatief dat oproep om conversietherapie te bannen. “Dit gaat over een fundamenteel principe, namelijk het recht om jezelf te zijn,” zegt Van Brempt. “Om graag te zien wie je wil. Om te leven zoals je bent. Zonder angst, zonder schaamte en zonder dat anderen daar iets over te zeggen te hebben.” 

Van Brempt noemt het cruciaal dat een verbod op conversietherapie er komt. “Het gaat om barbaarse praktijken die thuishoren in een ver en donker deel van de geschiedenis. In het Europa van vandaag zijn het niet de pastoors of imams, extreme ideologen of conservatieve moraalridders die bepalen wie je bent of hoe je je leven lijdt. Dat recht komt enkel de persoon zelf toe,” zegt Van Brempt. “Het gaat over psychologische manipulatie, schuld en schaamte, intimidatie en soms zelfs geweld. Slachtoffers dragen daar vaak hun hele leven de gevolgen van mee.”  
 
De omvang van het probleem is moeilijk exact te meten, maar alle studies wijzen op een structureel en onderschat fenomeen. Europese ramingen geven aan dat ongeveer 2% van de LGBTQI+-personen conversiepraktijken heeft ondergaan en 5% ermee in aanraking kwam. Andere onderzoeken spreken over nog hogere cijfers, vooral bij trans personen. Zelfs als je de meest voorzichtige schattingen gebruikt, spreken we over honderdduizenden mogelijke slachtoffers in Europa. 

Meer dan 1,1 miljoen Europeanen ondertekenden het burgerinitiatief voor een Europees verbod. “In recordtempo. Een bijzonder krachtig signaal,” zegt Van Brempt. Net daarom is het jammer dat de Commissie enkel komt met een aanbeveling. “De Commissie spreekt zich duidelijk uit en dat is een goede zaak, maar een algemeen Europees verbod was een nog krachtiger signaal geweest,” zegt Van Brempt. “De Commissie roept lidstaten op om conversietherapie te bannen en zegt daarover ook actief met lidstaten in gesprek te willen gaan. Het mag echter niet bij een vrijblijvend initiatief blijven. We moeten slachtoffers beschermen en daders sanctioneren. Samen met de lidstaten moet worden bekeken hoe we slachtoffers ook de nodige begeleiding en zorg kunnen garanderen. Vanuit het parlement zullen we daar ten volle onze schouders onderzetten.”  
 
“Wie je bent, hoeft niet genezen te worden,” besluit Van Brempt. “Europa is een plek zijn waar mensen vrij kunnen leven, vrij kunnen liefhebben en volledig zichzelf kunnen zijn. Zonder uitzondering.”